Gutenberg’in öncesinde Çin ve Kore’de baskı teknikleri gelişmişti. Avrupa’da da el yazması kitapların çoğaltılması, mühür ve ahşap kalıp baskıları biliniyordu. Dolayısıyla Gutenberg’i tüm dünyada baskıyı ilk icat eden kişi olarak tanıtmak doğru.
Gutenberg’den önce ne vardı?
Gutenberg’in öncesinde Çin ve Kore’de baskı teknikleri gelişmişti. Avrupa’da da el yazması kitapların çoğaltılması, mühür ve ahşap kalıp baskıları biliniyordu. Dolayısıyla Gutenberg’i tüm dünyada baskıyı ilk icat eden kişi olarak tanıtmak doğru değildir.
Gutenberg’in katkısı neydi?
Johannes Gutenberg 15. yüzyıl ortalarında Mainz’da metal hareketli harfler, harf dökümü, baskıya uygun mürekkep ve pres kullanımını bir araya getiren uygulanabilir bir üretim düzeni geliştirdi. Ayrı harflerin tekrar kullanılabilmesi, farklı metinlerin aynı malzemeyle dizilmesini mümkün kıldı.
42 satırlı İncil
Yaklaşık 1454–1455 yıllarında basılan Gutenberg İncili, erken Avrupa metal harf baskısının en tanınmış örneklerindendir. “42 satırlı” adı, baskının çoğu sayfasındaki sütun başına satır sayısıyla ilişkilidir. Eserin ünlü olması, dünyanın ilk basılı kitabı olduğu anlamına gelmez.
Neden bir dönüm noktasıydı?
Dizilmiş metinlerin çok sayıda nüshasını üretmek, aynı metni el yazısıyla yeniden kopyalamaya göre daha ölçeklenebilir hâle geldi. Ancak üretim hâlâ harf dizgisi, kâğıt, mürekkep, baskı ve ciltleme gibi çok sayıda emek yoğun işlem gerektiriyordu.
Yanlış anlaşılmaması gereken nokta
Gutenberg’in önemi, matbaacılığın bütün aşamalarını sıfırdan icat etmesinde değil, Avrupa’da hareketli metal harfli kitap üretimini dönüştüren sisteminde yatar.